# Ortalama Vade Hesaplama > Çek ortalama vade hesaplama için tutar ve tarihleri girin. Ortalama vade gününü, ağırlıklı tarihi ve toplam tutarı bulun; CSV indirin. - Kategori: [Yatırım, Döviz ve Altın](https://toolbrio.com/kategori/yatirim-doviz-altin/index.md) - Alt kategori: Mevduat ve faiz - Son güncelleme: 2026-09-08 - Etkileşimli araç: [https://toolbrio.com/ortalama-vade-hesaplama/](https://toolbrio.com/ortalama-vade-hesaplama/) ## Ortalama vade, büyük tutarın tarihine daha yakındır 10 gün vadeli 10.000 tutar ile 30 gün vadeli 30.000 tutarın ortalama vadesi **25 gündür**. Günlerin basit ortalaması olan 20 gün, ikinci ödemenin üç kat büyük olduğunu gözden kaçırır. Tutar ağırlıklı ortalama vade hesaplama, her ödemenin listedeki payını dikkate alarak tek bir karşılaştırma tarihi verir. Çek, senet veya fatura listesindeki tutarları ve vade tarihlerini ayrı satırlara girin. Aynı para birimini kullanın. Araç toplam tutarı, baz tarihten ortalama gün sayısını, ortalama tarihi ve her satırın ağırlığını birlikte gösterir. Ortaya çıkan tarih, sözleşmedeki ödeme tarihlerini kendiliğinden değiştirmez. ## Tutar × gün yöntemiyle hesaplama **Ortalama gün = Σ(tutar × gün farkı) / Σ(tutar).** Ortalama tarih ise baz tarihe bu gün sayısının eklenmesiyle bulunur. NIST'in ağırlıklı ortalama tanımında gözlem ile ağırlığının çarpımları toplanıp toplam ağırlığa bölünür. Bu araçta gözlem gün farkı, ağırlık ise ödeme tutarıdır. Gün farkı, vade tarihinden baz tarihin çıkarılmasıdır. Baz gün 0, ertesi gün 1 sayılır; başlangıç için fazladan bir gün eklenmez. Aylar 30 gün kabul edilmez. Hafta sonları, resmî tatiller ve artık yılın 29 Şubat günü takvim farkında yer alır. Baz tarihten önceki vadeler negatif günle hesaba katılır. Örneğin baz tarihi 1 Eylül 2026 olan iki ödeme: | Tutar | | Vade tarihi | | Gün farkı | | Tutar × gün | | 10.000 | | 11 Eylül 2026 | | 10 | | 100.000 | | 30.000 | | 1 Ekim 2026 | | 30 | | 900.000 | | 40.000 toplam | | 26 Eylül 2026 ortalama | | 25 ortalama | | 1.000.000 toplam | 1.000.000 / 40.000 = 25 gün bulunur. Bu tutar × gün yaklaşımı, adat ile ortalama vade hesaplama aramasındaki temel çarpımı açıklar. Çarpımlar toplamı faiz veya komisyon tutarı değildir; faiz için ayrıca oran ve gün hesabı yöntemi gerekir. ## Baz tarih ve kesirli gün sonucu nasıl okunur? Baz tarihi boş bırakırsanız en erken vade kullanılır. Örnekte baz 11 Eylül seçilince gün farkları 0 ve 20, ağırlıklı ortalama 15 gün olur. Ortalama tarih yine 26 Eylül'dür. Aynı ödeme listesinde baz tarihi değiştirmek, takvimdeki ağırlıklı merkezi değiştirmez. Sonuç kesirli olabilir. 11 ve 12 Eylül vadeli eşit tutarlı iki ödemenin, 1 Eylül'e göre ortalaması 10,5 gündür. Araç kesirli gün sonucunu ayrıca gösterir; büyük tarih alanında en yakın tam takvim gününü kullanır. Tam yarım gün sonraki tarihe yuvarlanır, bu örnekte 12 Eylül görünür. Bu yuvarlama bir ödeme saati veya banka uygulaması belirlemez. Satır günleri yuvarlanmaz; tarih seçimi hesaplamanın sonunda yapılır. ## Excel'de ortalama vade hesabını sürdürme CSV indir düğmesi ödeme dökümünü noktalı virgülle ayrılmış dosya olarak verir. İki ödeme satırının olduğu dosyada B2:B3 tutarları, D2:D3 gün farklarını içerir. Türkçe Excel'de ortalama gün formülü `=TOPLA.ÇARPIM(B2:B3;D2:D3)/TOPLA(B2:B3)` şeklindedir. Microsoft'un TOPLA.ÇARPIM işlevi, karşılık gelen hücrelerin çarpımlarını toplar; iki aralığın boyutu aynı olmalıdır. CSV bir hesap anının dökümüdür. Excel'de tarihleri değiştirirseniz gün farklarını da yenileyin: H1'e baz tarihi, D2'ye `=C2-$H$1` yazıp formülü ödeme satırlarına kopyalayabilirsiniz. C sütunundaki vadeler ve H1 gerçek Excel tarihi, B sütunu sayı olarak tanınmalıdır. Farklı bölge ayarlarında ayırıcı veya ondalık işareti değişebilir; verileri içe aktarırken sütun türlerini kontrol edin. ## Çek ve cari hesap listelerinde kapsam Çek ortalama vade hesaplama ile senet ve fatura ortalama vade hesaplama aynı ağırlıklı tarih hesabını kullanabilir. Her satıra karşılaştırmak istediğiniz kalan tutarı ve vadeyi girin. Farklı para birimlerini, kur çevirmeden aynı listede toplamayın. Cari hesap ortalama vade hesaplama için araç, pozitif alacakların veya pozitif borçların ayrı listelerini karşılaştırmaya uygundur. Borç ve alacağı eksi işaretle netleştirmez; tahsilatları otomatik eşleştirmez. İskonto, vade farkı, çekin hukuki durumu ve tatil nedeniyle ödeme günü değişikliği hesaplanmaz. Sonuç, girilen vadelerin tutar ağırlıklı özetidir. ## Sık sorulan sorular ### Tutarların hepsini aynı oranda artırırsam ortalama değişir mi? Hayır. Örneğin bütün tutarları ikiyle çarpmak hem tutar × gün toplamını hem toplam tutarı iki katına çıkarır; bölme sonucu değişmez. Yalnız bazı ödemelerin tutarını değiştirirseniz ağırlıklar ve ortalama tarih değişebilir. ### Aynı vadeli faturaları tek satırda birleştirebilir miyim? Evet. Aynı para biriminde ve aynı vade tarihindeki tutarları toplayıp tek satırda girmek ortalama tarihi değiştirmez. Dökümde belge bazında ayrıntı istiyorsanız ayrı satırları koruyun. ### Bir fatura kısmen ödendiyse hangi tutarı yazmalıyım? Kalan ödemelerin ortalama vadesini arıyorsanız yalnız henüz ödenmemiş tutarı girin. Ödenmiş kısmı tekrar eklemeyin. Farklı tarihlere bölünen kalan taksitleri ayrı satırlara yazın; araç tahsilat geçmişini veya taksitleri kendiliğinden çıkarmaz. ### Ortalama tarih ilk ve son vadenin dışında olabilir mi? Pozitif tutarlardan oluşan bu hesapta ortalama, en erken ve en geç vade arasındadır; en yakın tam güne yuvarlanan tarih de bu aralıkta kalır. Sonuç beklediğiniz aralığın dışındaysa girdiğiniz vade tarihlerini kontrol edin. Negatif tutarla mahsuplaşma bu aracın kapsamı dışındadır. ### Girdiğim ödeme listesi kaydediliyor mu? Hesaplama tarayıcıda yapılır; araç tutar ve tarihleri sunucuya göndermez veya kalıcı liste olarak saklamaz. Sayfayı kapatmadan dökümü CSV olarak indirebilir ya da Kopyala düğmesiyle sonucu alabilirsiniz. Sıfırla düğmesi listeyi iki boş satıra döndürür.